Spójnia
Spójnia (pronounced “Spoonya”) is the junior/senior high school that Leo attended from the 1927 academic year through the 1933 academic year. The information below comes from sztetl.org.pl (last accessed on May 22, 2021).
 
The present page consists of two sections, each consisting of Polish text followed by English translation:
1. Description of the school
2. Faculty listing (last name first)
Założone w 1925 roku. Należało do spółki nauczycielskiej „Spójnia” z. o. o. [ z ograniczoną odpowiedzialnością ] Miało charakter ośmioklasowy, humanistyczny, z polskim językiem wykładowym.

W 1926 r., zatem w pierwszym roku funkcjonowania, było to gimnazjum męskie, nie mające praw gimnazjum państwowego. Liczyło 60 uczniów. Uruchomiono dwie klasy wstępne oraz trzy gimnazjalne; co roku miała być otwierana kolejna klasa wyższa. Jeszcze w 1926 r. szkoła uzyskała niepełne, a w 1930 r. – pełne prawa gimnazjum państwowego.

W roku szkolnym 1930/1931 r. szkoła miała 286 uczniów w 10 „oddziałach”, w tym 53 w klasach przygotowawczych, 107 – w niższych i 126 – w wyższych. Opłata za jednego ucznia wynosiła rocznie w klasach przygotowawczych (klasa 0) 600 zł, w klasach niższych (klasa I–III) 900–1032 zł, a w klasach wyższych (klasa IV–VIII) – 1032 zł.

Rolę dyrektora pełnił Juliusz Ramberg (1926), a w latach 30. XX w. – Arnold Kirszbraun.

W 1925 r. mieściło się przy ul. Leszno 28. W okresie 1930–1939 siedziba znajdowała się przy ul. Długiej 27.

Placówka kontynuowała działalność także w getcie, w formie tajnych kompletów. Ostatni egzamin maturalny odbył się na początku lipca 1942 r., tuż przed wielką wywózką więźniów getta do niemieckiego nazistowskiego obozu zagłady Treblinka.

Established in 1925. It belonged to the teaching company “Spójnia” z. O. O. (‘limited liability company’) It had an eight-class character, humanistic, with Polish as the language of instruction.

In 1926, so in the first year of its operation, it was a male gymnasium, without the rights of a state gymnasium. There were 60 students. Two introductory classes and three lower secondary schools were launched; another upper class was to be opened every year. In 1926, the school obtained an incomplete, and in 1930 – full state gymnasium.

In the school year 1930/1931, the school had 286 students in 10 “departments”, including 53 in preparatory classes, 107 – in lower and 126 – in higher. The annual fee for one student in preparatory classes (grade 0) was PLN 600, in lower grades (grades I – III) PLN 900–1032, and in higher grades (grades IV – VIII) – PLN 1032.

The role of the director was performed by Juliusz Ramberg (1926), and in the 1930s – by Arnold Kirszbraun.

In 1925, it was located at ul. Leszno 28. In the period 1930–1939 the seat was at ul. Długa 27.

The facility also continued its activity in the ghetto in the form of secret sets. The last matriculation examination took place at the beginning of July 1942, just before the great deportation of ghetto prisoners to the German Nazi extermination camp in Treblinka.

Personel szkoły tworzyli w 1926 r. (przedmiot):

Centnerszwer Maksymilian (ur. 1889) – śpiew;
Centnerszwer Stanisława (ur. 1889) – rysunki;
Edelman Adolf Włodzimierz (ur. 1895) – fizyka, chemia;
Essigman Norbert, dr (ur. 1895) – lekarz szkolny, higiena;
Fabian Regina (ur. 1878) – przyrodoznawstwo;
Fliegelman Józef (ur. 1885) – matematyka;
Halberstat Stefania (ur. 1900) – geografia;
Kirszbraun Arnold, dr (ur. 1895) – łacina, historia;
Klein Arnold (ur. 1898) – religia;
Lewi Bronisława (ur. 1903) – przyrodoznawstwo;
Luxenburg Jan Andrzej (ur. 1904) – geografia;
Ramberg Juliusz, dr (ur. 1896) – łacina;
Reicher Janina (ur. 1892) – sekretariat;
Sachs Ewa (ur. 1871) – język francuski;
Salinger Rafaela (ur. 1889) – historia, język niemiecki;
Sunderland Czesława (ur. 1886) – rysunki (to Celina Sunderland – muza Leśmiana);
Szatkowska Felicia (ur. 1891) – przyrodoznawstwo;
Tom Ewa (ur. 1893) – przyrodoznawstwo;
Weiss Feliks (ur. 1888) – matematyka;
Wiener Ludwik (ur. 1885) – historia;
Żółtkowska Gita, dr (ur. 1888) – język niemiecki.

Źródło:

Spis nauczycieli szkół wyższych, średnich, zawodowych, seminariów nauczycielskich oraz wykaz zakładów naukowych, Warszawa – Lwów 1926, s. 252.

In 1926 the school staff comprised (subject):

Centnerszwer Maksymilian (born 1889) – singing;
Centnerszwer Stanisława (b. 1889) – drawings;
Edelman Adolf Włodzimierz (born 1895) – physics, chemistry;
Essigman Norbert, dr (born 1895) – school doctor, hygiene;
Fabian Regina (born 1878) – natural science;
Fliegelman Józef (born 1885) – mathematics;
Halberstat Stefania (born 1900) – geography;
Kirszbraun Arnold, PhD (born 1895) – Latin, history;
Klein Arnold (born 1898) – religion;
Lewi Bronisława (born 1903) – natural science;
Luxenburg Jan Andrzej (born 1904) – geography;
Ramberg Juliusz, dr (born 1896) – Latin;
Reicher Janina (born 1892) – secretary’s office;
Sachs Ewa (born 1871) – French;
Salinger Rafaela (b. 1889) – history, German;
Sunderland Czesława (b. 1886) – drawings (this is Celina Sunderland – Leśmian’s muse);
Szatkowska Felicia (born 1891) – natural science;
Tom Ewa (born 1893) – natural science;
Weiss Feliks (born 1888) – mathematics;
Wiener Ludwik (born 1885) – history;
Żółtkowska Gita, PhD (born 1888) – German.

Source:

List of teachers of universities, secondary schools, vocational schools, teachers’ seminars and a list of research establishments, Warsaw – Lviv 1926, p. 252.

error: Content is protected !!
Close Bitnami banner
Bitnami